polski

Zanim pojawiła się koncepcja komputerowej sztucznej inteligencji i wszechobecnych chatbotów ludzką wyobraźnią zawładnęły roboty – sztuczni ludzie. Przed 1939 rokiem wyobrażano sobie, że wkrótce staną się nowymi przyjaciółmi, służącymi, robotnikami, a w końcu może nas przewyższą i przejmą władzę. Jak wyglądały, gdzie były oraz co miały robić androidy sto lat temu – opowiemy i pokażemy w multimedialnej prezentacji.

Skały osadowe powstają na powierzchni Ziemi od jej początków aż po dzień dzisiejszy. Zapisane są w nich dzieje naszej planety, często doniosłe, innym razem dosyć błahe historie. Na stanowisku pokazowym pokażemy, jak geolodzy i paleontolodzy starają się wydobyć te dawno zapomniane fragmenty historii Ziemi. Czasem, patrząc na skałę, zobaczymy pył i piasek przenoszony przez wiatry wiejące przed milionami lat. Innym razem – ślady ogromnych podmorskich lawin, sztormów, zagłady lub rozkwitu życia w toni wodnej oraz głębinach mórz i oceanów czy nawet ślady deszczów padających dawno, dawno temu.

Piotr Jaxa, operator filmowy i fotograf, oprowadzi nas po niezwykłej wystawie zdjęć operatorów filmowych, którą realizuje od 1995 roku. Do tej pory udało mu się sfotografować 141 artystów kina z 30 krajów na 4 kontynentach. Na wystawie podczas ŚFN zobaczymy 27 wybranych portretów, wśród których znajdują się również wykładowcy Szkoły Filmowej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach im. Krzysztofa Kieślowskiego. Oprowadzanie kuratorskie będzie miało miejsce w niedzielę, 7 grudnia o godz. 14.30.

Spotkanie poświęcone książce Czy Melpomena mówi już po śląsku? autorstwa Krystiana Węgrzynka. Wraz z autorem i Robertem Talarczykiem, dyrektorem Teatru Śląskiego im. St. Wyspiańskiego w Katowicach, spróbujemy odpowiedzieć na tytułowe pytanie i zastanowić się, jak na przestrzeni lat zmieniał się lokalny teatr oraz jaką rolę odegrał w upodmiotowieniu Śląska i jego języka, a także w kształtowaniu wyobrażeń o regionie. Spotkanie poprowadzi Ewa Niewiadomska, zastępczyni redaktor naczelnej ds. kultury Polskiego Radia Katowice. Czy Melpomena mówi już po śląsku?

W styczniu 2020 roku poznaliśmy pierwsze laureatki i pierwszych laureatów Nagrody POP Science. Byli wśród nich Aleksandra Stanisławska i Piotr Stanisławski, cenieni dziennikarze naukowi, znani m.in. z bloga i podcastu Crazy Nauka. To właśnie oni poprowadzą tegoroczną ceremonię wręczenia Nagród POP Science 2025 zaplanowaną na sobotę 6 grudnia 2025 roku na godz. 17.05 na Scenie Głównej w Międzynarodowym Centrum Kongresowym (MCK). Wręczymy wówczas Nagrody Specjalne POP Science 2025 – Wybitny Popularyzator Nauki.

W ostatnich dwóch edycjach listy Highly Cited Researchers (Top 1%) wydawnictwa Clarivate znalazło się m.in. 7 badaczy czeskich, 4 litewskich, 1 rumuński, 2 estońskich. I ani jednego z Polski. Niedawno ogłoszono, że polskie PKB per capita w nadchodzącym roku ma zrównać się z japońskim. Japońskich badaczy jest na tej liście niemal stu. Czy te dane są alarmujące i o czym świadczą? Na czym polega istota problemu nienadążania rozwoju badań naukowych o znaczeniu globalnym za ogólnym rozwojem gospodarczym i aspiracjami naszego kraju?

Zapraszamy wszystkich, którzy się nie boją do wspólnego eksperymentowania z wysokimi napięciami. W czasie krótkiego wykładu wspólnie sprawdzimy, czy wysokie napięcia faktycznie „kopią”. Do zobaczenia z odważnymi!

Na stoisku zostaną zaprezentowane oryginalne skamieniałości notozaura – triasowego, ziemnowodnego gada. Wśród eksponatów znajdą się m.in. kości ze śladami urazów i ich wygojenia, a także koprolity ówczesnych kręgowców. Odwiedzający stoisko przekonają się, że nawet po 240 mln lat można odczytać historie dawnych zwierząt z życia wzięte dawnych zwierząt – złamania, infekcje, a nawet oznaki regeneracji tkanek. Stoisko będzie poruszać kwestie globalnych zmian klimatu i ich wpływu na pojawianie i wymieranie gatunków na Ziemi.

Zajrzyjcie do strefy NASK, gdzie pokażemy otwarty polski model językowy PLLuM. Opowiemy, jak rozpoznać dezinformację czy zadbać o swoją cyfrową higienę. Będzie można porozmawiać z ekspertami, sprawdzić się w starciu z AI i zdobyć praktyczną wiedzę na temat… czystego powietrza.

Wejdź do świata nauki rodem z przyszłości! Na stanowisku KoBaE uczestnicy odkryją fascynujące zjawiska związane z kosmosem i światłem. To kosmiczna przestrzeń pełna eksperymentów, nauki i zabawy, gdzie każdy może poczuć się jak prawdziwy badacz Wszechświata. Odbędą się warsztaty fluorescencyjne: „Na jaki kolor złoszczą się związki chemiczne?" Podczas tych niezwykłych zajęć uczestnicy odkryją tajemniczy świat barw i światła! W serii efektownych eksperymentów sprawdzą, jak różne związki chemiczne reagują na promieniowanie UV i jak potrafią świecić w ciemności.