Nauki ścisłe

Wykład omawia, jak atmosferyczne testy broni jądrowej, prowadzone szczególnie intensywnie w latach 1951–1963 m.in. na poligonie w Nevadzie i na atolach Pacyfiku, wprowadziły do środowiska ogromne ilości izotopów promieniotwórczych, takich jak stront-90 czy cez-137. Izotopy te przenikały do łańcucha pokarmowego i gromadziły się w organizmach ludzi, m.in. stront-90 w kościach i zębach, a jod-131 w tarczycy, zwiększając ryzyko chorób nowotworowych. Ślady tego „pulsu bombowego" są do dziś obecne w powietrzu, wodach, osadach i tkankach ludzi, którzy dorastali w tamtym okresie.

Zapraszam w podróż do fascynującego świata fizyki cząstek elementarnych – świata, w którym obowiązują prawa dalekie od naszej codziennej intuicji. Podczas spotkania przyjrzymy się najmniejszym składnikom materii, poznamy ich niezwykłe właściwości i dowiemy się, w jaki sposób naukowcy próbują odkrywać ich tajemnice. Opowiemy o wielkich eksperymentach prowadzonych w CERN, akceleratorach i detektorach cząstek, które pozwalają nam zaglądać w głąb materii. Zobaczymy, jak zarejestrowane ślady cząstek pomagają odtworzyć przebieg zderzeń i odkrywać zjawiska zachodzące w skali subatomowej.

Sztuczna inteligencja to przyszłość – ale jak ją zrozumieć i zacząć z nią pracować? Podczas tych warsztatów młodzież wejdzie w fascynujący świat uczenia maszynowego! Dowiesz się o projekcie FITPED, realizowanym przez Instytut Informatyki Uniwersytetu Śląskiego, który otwiera drzwi do nauki AI w przystępny sposób. Kluczowym elementem projektu jest Priscilla – darmowa platforma edukacyjna, dzięki której możesz samodzielnie uczyć się sztucznej inteligencji w praktyczny i angażujący sposób.

AI już podpowiada Ci, czego słuchać, co oglądać, jak napisać tekst albo znaleźć odpowiedź na trudne pytanie. Ale czy im więcej potrafi, tym bardziej Ci pomaga, czy może zaczyna decydować za Ciebie? Podczas naszego spotkania pokażę, gdzie AI ułatwia życie, gdzie potrafi wprowadzić w błąd i co jej rozwój może oznaczać dla Twojej przyszłości. Zostań do końca i sam zdecyduj: kumpel, wróg, a może coś pomiędzy?

W ostatnich 25 latach zmieniło się ... niemal "wszystko" w zakresie wykorzystania promieniowania w medycynie. Możemy obejrzeć człowieka z dowolnej perspektywy, dowolny organ, układ i to nawet w trakcie leczenia z wykorzystaniem promieniowania. Zatem dziś jak nigdy dotąd jesteśmy precyzyjni w planowaniu walki z chorobami nowotworowymi.

Czy wiecie, co łączy delfiny, nietoperze i roboty? Wszystkie potrafią wykorzystywać ultradźwięki do „poznawania” otoczenia! Delfiny i nietoperze wysyłają dźwięki, a następnie odbierają ich echo, dzięki czemu potrafią określić, gdzie znajdują się przeszkody lub inne obiekty. Podczas wykładu wyposażymy robota w czujnik ultradźwiękowy, dodamy odrobinę matematyki i programowania, a następnie spróbujemy stworzyć aktywny tempomat – system, który pozwoli robotowi utrzymywać bezpieczną odległość od przeszkody lub jadącego przed nim obiektu.

Czy wiesz, że zakładając specjalny czepek z elektrodami na głowę, możemy zarejestrować aktywność elektryczną mózgu? A dodatkowo za pomocą elektrod mocowanych w innych częściach ciała możemy mierzyć aktywność serca, mięśni, oczu, a nawet skóry? To są sygnały biomedyczne, które stanowią niezwykłe narzędzie do badania układu nerwowego. Tym zajmuje się neuroinżynieria i neuronauka. Na wykładzie opowiem o tym, jak te narzędzia wykorzystujemy do lepszego zrozumienia tego, jak funkcjonuje uwaga, pamięć, czy przetwarzanie języka.

Czy chemia i muzyka mają ze sobą coś wspólnego? Czy dźwięki mogą wpływać na przebieg procesów chemicznych i dlaczego warto śpiewać w laboratorium? Podczas wykładu odkryjemy zaskakujące związki między światem nauki i muzyki, poznamy niezwykłe historie chemików, którzy byli również kompozytorami, oraz przekonamy się, że chemia może mieć swój rytm, a muzyka – swoją chemię!

Czy zastanawialiście się kiedyś, dlaczego bez niektórych metali nie moglibyśmy żyć, podczas gdy inne, nawet w niewielkich ilościach, mogą być dla nas śmiertelnie niebezpieczne? Podczas wykładu odkryjemy fascynujący świat metali – od ich roli w funkcjonowaniu naszego organizmu, przez zastosowania w nowoczesnej medycynie, aż po zaskakujące ślady, jakie rozwój cywilizacji pozostawił w naszych kościach i zębach. Zapraszam na spotkanie z chemią, która dosłownie płynie w naszych żyłach!

Implanty – „części zamienne” do ludzkiego organizmu. Od implantów dentystycznych po endoprotezy stawów czy sztuczne serce. Ich obecność w naszym ciele rodzi jednak pytania: Czy będą trwałe i bezpieczne? Czy nie zawiodą?<br>A co, jeśli najlepszy implant to taki, który w odpowiednim momencie… sam zniknie z organizmu? Materiał, który koroduje, zwykle oznacza kłopoty. Most czy samochód chcemy przecież chronić przed korozją jak najdłużej.